ماده ۴۸۵ قانون مجازات اسلامی
منبع رسمی این ماده پیوند شده است؛ بازخوانی انسانیِ کلمهبهکلمه در نوبتِ برنامهٔ راستیآزمایی چیستارا است.
هرگاه محکوم به قصاص عضو یا تعزیر یا حد غیرمستوجب سلب حیات در اثر اجرای مجازات کشته شود یا صدمه ای بیش از مجازات مورد حکم به او وارد شود، چنانچه قتل یا صدمه، عمدی یا مستند به تقصیر باشد، مجری حکم، حسب مورد به قصاص یا دیه محکوم می شود. در غیر این صورت در مورد قصاص و حد، ضمان منتفی است و در تعزیرات، دیه از بیت المال پرداخت می شود.
تبصره : چنانچه ورود آسیب اضافی مستند به محکومٌ علیه باشد ضمان منتفی است.
در یک نگاه
تعیین مسئولیت مدنی و کیفری در صورت فوت یا آسیب بیش از حد به محکوم در زمان اجرای قصاص عضو، حد یا تعزیر؛ شامل مسئولیت مجری در صورت تقصیر و پرداخت از بیتالمال در تعزیرات فاقد تقصیر.
به زبان ساده: اگر موقع اجرای حکم (مثل شلاق یا قصاص عضو)، مامور عمداً یا با کوتاهی باعث مرگ یا آسیب اضافی شود، خودش مسئول است. اگر کوتاهی نکرده باشد، در مجازاتهای تعزیری دیه از بیتالمال داده میشود.
خلاصهٔ زیر توضیح ماشینی و کمکی است و متن قانون نیست؛ ملاک، متن مادهٔ بالا است.
موضوعات: دیات، مسئولیت مدنی مجری حکم، قصاص
در این ماده چه آمده است
- طرفهای این ماده
- مجری حکم، محکوم به قصاص عضو، بیت المال
- مجازاتها و ضمانت اجراها
- قصاص، دیه
- اقدامها و تشریفات
- اجرای مجازات
پرسش و پاسخ دربارهٔ ماده ۴۸۵ قانون مجازات اسلامی
اگر موقع شلاق زدن کسی بمیرد تکلیف چیست؟
اگر موقع اجرای حکم (مثل شلاق یا قصاص عضو)، مامور عمداً یا با کوتاهی باعث مرگ یا آسیب اضافی شود، خودش مسئول است. اگر کوتاهی نکرده باشد، در مجازاتهای تعزیری دیه از بیتالمال داده میشود. (توضیح ماشینی، نه متن قانون)
اگر مجری حکم در اثر تقصیر باعث فوت محکوم شود چه مجازاتی دارد؟
مجری حکم، حسب مورد به قصاص یا دیه محکوم می شود. (ماده ۴۸۵)
در چه صورتی در تعزیرات دیه از بیتالمال پرداخت میشود؟
در تعزیرات، دیه از بیت المال پرداخت می شود. (ماده ۴۸۵)
وضعیت ضمان در صورت فوت محکوم در اثر اجرای حد (بدون تقصیر مجری) چیست؟
در مورد قصاص و حد، ضمان منتفی است (ماده ۴۸۵)
در چه صورتی ضمان برای آسیب اضافی در اجرای حکم منتفی است؟
چنانچه ورود آسیب اضافی مستند به محکومٌ علیه باشد ضمان منتفی است. (تبصره ماده ۴۸۵)