ماده ۵۱۴ قانون مجازات اسلامی
منبع رسمی این ماده پیوند شده است؛ بازخوانی انسانیِ کلمهبهکلمه در نوبتِ برنامهٔ راستیآزمایی چیستارا است.
هرگاه در اثر علل قهری مانند سیل و زلزله مانعی به وجود آید و موجب آسیب گردد، هیچ کس ضامن نیست، گرچه شخص یا اشخاصی تمکن برطرف کردن آنها را داشته باشند و اگر سیل یا مانند آن، چیزی را به همراه آورد ولکن کسی آن را جایی نامناسب مانند جای اول یا در جای بدتری قرار دهد که موجب آسیب شود، عهده دار دیه است و اگر آن را از جای نامناسب بردارد و در جهت مصلحت عابران در جای مناسب تری قرار دهد ضامن نیست.
تبصره ۱: هرگاه مانع مزبور توسط شخصی به وجود آمده باشد تغییردهنده وضعیت به حالت مناسب تر نیز ضامن نیست.
تبصره ۲: ـ افراد یا دستگاه هایی که مسؤولیت اصلاح یا رفع آثار اینگونه حوادث را برعهده دارند، در صورت تقصیر یا قصور قابل استناد در انجام وظیفه، ضامن می باشند.
در یک نگاه
در حوادث قهری مانند سیل و زلزله، ایجاد مانع و آسیب ناشی از آن ضمانآور نیست، مگر اینکه کسی شیء جابهجاشده توسط حادثه را در جای نامناسبتری قرار دهد که منجر به آسیب شود.
به زبان ساده: اگر به خاطر سیل یا زلزله سنگی در راه بیفتد و به کسی آسیب بزند، کسی مسئول نیست. اما اگر شما آن سنگ را بردارید و در جای بدتری بگذارید که باعث تصادف شود، مسئول دیه هستید. اگر برای کمک به مردم آن را در جای امنی بگذارید، مسئولیتی ندارید.
خلاصهٔ زیر توضیح ماشینی و کمکی است و متن قانون نیست؛ ملاک، متن مادهٔ بالا است.
موضوعات: دیات، موجبات ضمان، حوادث غیرمترقبه
در این ماده چه آمده است
- طرفهای این ماده
- شخص یا اشخاص، عابران
- مجازاتها و ضمانت اجراها
- عهده دار دیه
پرسش و پاسخ دربارهٔ ماده ۵۱۴ قانون مجازات اسلامی
اگر سیل سنگی را در جاده بیندازد و تصادف کنم چه کسی مسئول است؟
اگر به خاطر سیل یا زلزله سنگی در راه بیفتد و به کسی آسیب بزند، کسی مسئول نیست. اما اگر شما آن سنگ را بردارید و در جای بدتری بگذارید که باعث تصادف شود، مسئول دیه هستید. اگر برای کمک به مردم آن را در جای امنی بگذارید، مسئولیتی ندارید. (توضیح ماشینی، نه متن قانون)
آیا در صورت وجود تمکن برای برطرف کردن مانع ناشی از سیل، عدم اقدام موجب ضمان است؟
هیچ کس ضامن نیست، گرچه شخص یا اشخاصی تمکن برطرف کردن آنها را داشته باشند (ماده ۵۱۴)
در چه صورتی جابجا کننده اشیاء ناشی از سیل مسئول پرداخت دیه است؟
کسی آن را جایی نامناسب مانند جای اول یا در جای بدتری قرار دهد که موجب آسیب شود، عهده دار دیه است (ماده ۵۱۴)
حکم جابجا کردن مانع ناشی از زلزله به قصد مصلحت عابران چیست؟
اگر آن را از جای نامناسب بردارد و در جهت مصلحت عابران در جای مناسب تری قرار دهد ضامن نیست (ماده ۵۱۴)
آیا کسی که مانع ایجاد شده توسط دیگری را به حالت بهتری تغییر میدهد ضامن است؟
تغییردهنده وضعیت به حالت مناسب تر نیز ضامن نیست (تبصره ۱ ماده ۵۱۴)
در چه صورتی دستگاههای مسئول رفع آثار حوادث ضامن هستند؟
در صورت تقصیر یا قصور قابل استناد در انجام وظیفه، ضامن می باشند (تبصره ۲ ماده ۵۱۴)