بخشنامه بانک مرکزی در خصوص دستورالعمل ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی با اصلاحات و الحاقات بعدی

بانک مرکزی — 1402/10/28

بخشنامه بانک مرکزی در خصوص دستورالعمل ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی مصوب 1402,10,28 با اصلاحات و الحاقات بعدی با سلام؛ احتراماً، پیرو بخشنامه شماره 01/77670 مورخ 1401/3/30 موضوع ابلاغ احکام مرتبط با شبکه بانکی کشور مقرر در قانون جهش تولید دانش بنیان همانگونه که مستحضرند وفق بند (الف) ماده (18) آن قانون سرمایه گذاری مشترک بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی در طرحهای مصوب شورای راهبری فن آوریها و تولیدات دانش بنیان از شمول بند (ب) ماده (16) قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور مستثنی شد و به عنوان فعالیت بانکی تلقی گردید. لیکن مؤسسات اعتباری و صندوق نوآوری و شکوفایی مکلف شدند حداکثر پس از هفت سال از تاریخ آغاز سرمایه گذاری نسبت به اتمام سرمایه گذاری و خروج از آن اقدام نمایند. خاطر نشان میسازد به استناد حکم قانونی مذکور دستور العمل اجرایی بند (الف) ماده (18) قانون جهش تولید دانش بنیان در جلسه مورخ 1401/10/20 شورای راهبری فناوریها و تولیدات دانش بنیان مصوب گردید که وفق ماده (12) آن مقرر گردید بانک مرکزی با همکاری معاونت علمی فن آوری و اقتصاد دانش بنیان رئیس جمهور و صندوق نوآوری و شکوفایی چهارچوب ضوابط سرمایه گذاری مشترک مؤسسات اعتباری با صندوق نوآوری و شکوفایی را تدوین و ابلاغ نماید. با عنایت به مراتب مذکور این بانک با همکاری معاونت علمی فن آوری و اقتصاد دانش بنیان رییس جمهور و صندوق نوآوری و شکوفایی ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی را تدوین نمود که در جلسه مورخ 1402/9/22 کمیسیون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباری بانک مرکزی مطرح و مورد تصویب قرار گرفت به موجب دستور العمل مذکور، مؤسسه اعتباری مجاز است با رعایت مفاد دستورالعمل در یک شرکت پروژه فن اور نوآور و یا دانش بنیان یک صندوق سرمایه گذاری خصوصی و نیز در صندوق سرمایه گذاری پروژه و گواهی شراکت تأمین مالی جمعی با مشارکت صندوق نوآوری و شکوفایی سرمایه گذاری نماید. همچنین حداکثر سهم مشارکت مؤسسه اعتباری در مصادیق سرمایه گذاری مذکور 40 درصد میباشد. ضمن آن که سرمایه گذاری مؤسسه اعتباری صرفاً در مرحله پذیره نویسی انتشار تأسیس یا افزایش سرمایه مجاز است. علاوه بر این مؤسسه اعتباری باید هرگونه تغییر در اساسنامه امیدنامه ساختار مالکیتی و مدیریتی مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط را بلافاصله به بانک مرکزی اطلاع دهد و نکته شایان ذکر دیگر آن که سرمایه گذاری موضوع دستورالعمل حاضر توسط اشخاص وابسته مؤسسه اعتباری ممنوع است. لذا ضمن ایفاد یک نسخه از ضوابط موصوف به شرح پیوست خواهشمند است دستور فرمایند، مراتب به قید تسریع و با لحاظ مفاد بخشنامه شماره 96/149153 مورخ 1396/5/16 به تمامی واحدهای ذی ربط آن بانک مؤسسه اعتباری غیربانکی ابلاغ شده و بر حسن اجرای آن نظارت دقیق به عمل آید. / ۶۳۰۳۵۱۸م مدیریت کل مقررات مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی اداره مطالعات و مقررات بانکی حمیدرضا غنی آبادی- الهام چیت سازان ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانکها و موسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی در اجرای تکلیف مقرر در ماده (۱۲) دستور العمل اجرایی بند (الف) ماده (۱۸) قانون جهش تولید دانش بنیان مصوب شورای راهبری فناوری ها و تولیدات دانش بنیان ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانک ها و مؤسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی به شرح زیر تدوین می شود. بخش اول - تعاریف و کلیات ماده 1- در این ضوابط عناوین ذیل به جای عبارتهای مربوط بکار می روند. 1-1-بانک مرکزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران 2-1-مؤسسه اعتباری بانک یا مؤسسه اعتباری غیربانکی که به موجب قانون و یا با مجوز بانک مرکزی تأسیس شده و تحت نظارت بانک مرکزی قرار دارد؛ 3-1- اشخاص وابسته اشخاص زیر به عنوان اشخاص وابسته مؤسسه اعتباری محسوب می شوند. 1-3-1-شخص حقوقی که بیش از 50 درصد سهام آن به طور مستقیم و یا غیرمستقیم متعلق به مؤسسه اعتباری است یا اکثریت اعضای هیأت مدیره آن را مؤسسه اعتباری تعیین می نماید و همچنین سایر اشخاص حقوقی که طبق استانداردهای حسابداری واحد تجاری فرعی و وابسته مؤسسه اعتباری قلمداد شوند؛ 2-3-1-اشخاص حقوقی که کارکنان مؤسسه اعتباری دارای مناصب مدیریتی (عضو هیأت مدیره هیأت عامل مدیر عامل و قائم مقام مدیر عامل در آن شخص حقوقی باشند؛ 1-3-3-صندوقهای مرتبط با طرح های خاص بازنشستگی کارکنان یا جبران خدمات کارکنان مؤسسه اعتباری که به طور مستقیم یا غیرمستقیم تحت کنترل یا نفوذ قابل ملاحظه مؤسسه اعتباری وفق معیارهای مقرر در استانداردهای حسابداری مربوط باشد. مثل صندوق بازنشستگی کارکنان مؤسسه تأمین رفاه و آتیه کارکنان صندوق ذخیره کارکنان 4-1-صندوق سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری پروژه» و «صندوق سرمایه گذاری خصوصی موضوع بند (20) ماده (1) قانون بازار اوراق بهادار 5-1-سرمایه گذاری تملک سهام شرکت واحد سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری و گواهی شراکت تأمین مالی جمعی ماده ۲- مؤسسه اعتباری مجاز است در چارچوب این ضوابط در یک شرکت پروژه فن آور، نوآور و یا دانش بنیان، یک صندوق سرمایه گذاری خصوصی و همچنین در صندوق سرمایه گذاری پروژه و گواهی شراکت تامین مالی جمعی با مشارکت صندوق نوآوری و شکوفایی سرمایه گذاری نماید. ماده ۳- سرمایه گذاری مؤسسه اعتباری در مصادیق موضوع ماده (۲) این ضوابط منوط به رعایت موارد زیر است. 1-3 - حدود مقرر در دستورالعمل سرمایه گذاری در اوراق بهادار رعایت شود. 2-3 - حداکثر سهم مشارکت مؤسسه اعتباری در مصادیق سرمایه گذاری موضوع ماده (2) 40 درصد می باشد. 3-3 - موافقت واحد ریسک مؤسسه اعتباری اخذ شده باشد. 4-3 - سرمایه گذاری مؤسسه اعتباری در مرحله پذیره نویسی انتشار تأسیس یا افزایش سرمایه باشد. ماده 4 - انجام سرمایه گذاری موضوع ماده (2) به صورت سندیکایی توسط چند مؤسسه اعتباری در چارچوب این ضوابط امکان پذیر است. ماده 5 - شرکت و صندوق سرمایه گذاری موضوع ماده (2) در چارچوب شرایط زیر مجاز به مشارکت در طرح ها و پروژه های فن آور نوآور و یا دانش بنیان می باشد. 1-5 -نرخ بازده داخلی طرح (IRR) حداقل 3 واحد درصد بیشتر از نرخ سود تسهیلات مصوب شورای پول و اعتبار باشد. 2-5 - سقف مشارکت در هر طرح 20 درصد باشد. 3-5 - طرح دارای گزارش توجیه فنی مالی و اقتصادی باشد. ماده ۶-سرمایه گذاری موضوع این ضوابط توسط اشخاص وابسته مؤسسه اعتباری ممنوع است. ماده ۷-تملک اوراق بهادار مالکیتی خارج از چارچوب این ضوابط و تملک اوراق بدهی توسط شرکت و صندوق سرمایه گذاری موضوع ماده (۲) ممنوع است. ماده 8-مؤسسه اعتباری موظف است به منظور حسن اجرای این ضوابط و نظارت مستمر، کافی و مؤثر بر آن دستورالعمل اجرایی که حداقل حاوی موارد زیر باشد را تدوین و به تصویب هیأت مدیره مؤسسه اعتباری برساند. 1-8 -اهداف و راهبردهای سرمایه گذاری 2-8 - سازوکارهای ناظر بر حصول اطمینان از رعایت مقررات ذی ربط از جمله بند (الف) ماده (18) قانون جهش تولید دانش بنیان دستورالعمل اجرایی بند (الف) ماده (18) قانون جهش تولید دانش بنیان محسوب جلسه مورخ 1401/10/20 شورای راهبری فناوریها و تولیدات دانش بنیان دستور العمل سرمایه گذاری در اوراق بهادار و این ضوابط در زمان انجام سرمایه گذاری و طی دوره سرمایه گذاری 3-8- لزوم رعایت حدود مقرر در خصوص شاخصهای نظارتی ابلاغی توسط بانک مرکزی از سوی مؤسسه اعتباری در زمان انجام سرمایه گذاری 4-8- رویه های لازم به منظور حصول اطمینان از عدم واگذاری فروش انتقال مصادیق سرمایه گذاری تحت تملک مؤسسه اعتباری به اشخاص وابسته به آن 5-8- طراحی و ایجاد سیستم اطلاعات مدیریت و فرآیندهای گزارشگری داخلی و نظارت بر عملکرد سرمایه گذاری 6-8-تعیین سقف مجاز سرمایه گذاری موضوع این ضوابط توسط مؤسسه اعتباری با رعایت حدود مقرر در این ضوابط و سایر مقررات ذی ربط 7-8-طراحی سازوکار مقرراتی لازم به منظور حصول اطمینان از این که موضوع سرمایه گذاری منحصر به تأمین مالی فناوری نوآوری و فعالیت های دانش بنیان باشد. 8-8 -تدوین برنامه عملیاتی خروج مؤسسه اعتباری (Exit Plan) از سرمایه گذاری موضوع این ضوابط حداکثر طی مدت 7 سال از آغاز سرمایه گذاری 9-8-در توافقات مشارکت در طرح بازیافت منابع مؤسسه اعتباری نسبت به سایر ذینفعان در اولویت باشد. 10-8- حصول اطمینان از پایش مستمر شرایط موضوع ماده (5) در طی دوره سرمایه گذاری و طراحی سازوکارهای اجرایی لازم جهت واگذاری سرمایه گذاری در صورت احراز انحراف از شرایط مذکور و یا احراز عدم امکان تحقق شرایط مذکور ماده ۹- مؤسسات اعتباری مجاز به اعطای تسهیلات تحت هر عنوان به مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط، نمی باشند. ماده ۱۰- مؤسسه اعتباری باید سرمایه گذاری موضوع این ضوابط را حسب مورد به روش اقل بهای تمام شده و خالص ارزش فروش یا بهای تمام شده پس از کسر هرگونه کاهش ارزش انباشته در دفاتر و صورتهای مالی منعکس نماید. ماده ۱۱- مؤسسه اعتباری موظف است اطلاعات مالی نظیر بهای تمام شده خالص ارزش فروش، مبالغ تعهد شده و تادیه نشده وضعیت عملکرد و سودآوری طرح و اطلاعات غیر مالی نظیر موضوع طرح درصد پیشرفت شرکای عمده و مدیران ارشد طرح زمان برآوردی خروج از طرح و بازیافت منابع هر یک از مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط را به تفکیک طرح های سرمایه گذاری در یادداشت های توضیحی صورت های مالی افشاء نماید. ماده ۱۲- مؤسسه اعتباری موظف است نسبت به ارایه اطلاعات مدارک و مستندات مربوط به مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط را در چارچوب اعلامی بانک مرکزی، اقدام نماید. ماده ۱۳- مؤسسه اعتباری باید هر گونه تغییر در اساسنامه امیدنامه ساختار مالکیتی و مدیریتی مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط را بلافاصله به بانک مرکزی اطلاع دهد. ماده ۱۴- مدیر ارشد رعایت قوانین و مقررات (تطبیق) موظف است گزارشهای مربوط به رعایت مفاد این ضوابط را در مقاطع شش ماهه به کمیته رعایت قوانین و مقررات (تطبیق ارایه نموده و پس از طرح در کمیته یاد شده مراتب را در هیأت مدیره برای تصویب گزارش نماید و مصوبه هیأت مدیره را به انضمام مستندات مربوط به بانک مرکزی ارسال کند. تبصره - در صورتی که اقدامات اصلاحی مصوب هیات مدیره اعمال نگردید، مدیر ارشد رعایت قوانین و مقررات (تطبیق) موظف است گزارش آن را به همراه علت عدم اجرا و قصور هر یک از بخش های موسسه اعتباری به صورت سالیانه به بانک مرکزی ارسال نماید. ماده ۱۵- مصادیق سرمایه گذاری موضوع این ضوابط که از مفاد ضوابط حاضر و سایر مقررات مربوط تخطی نماید، مصداق فعالیت غیربانکی موضوع بند (ب) ماده (۱۱) قانون رفع موانع تولید رقابت پذیر و ارتقای نظام مالی کشور و مفاد دستور العمل سرمایه گذاری در اوراق بهادار» محسوب می گردد. ماده ۱۶- تخطی از مفاد این ضوابط موجب اعمال مجازاتهای مقرر در قوانین و مقررات ذی ربط می شود. ضوابط ناظر بر سرمایه گذاری مشترک بانکها و مؤسسات اعتباری غیربانکی با صندوق نوآوری و شکوفایی در ۱۱ ماده و یک تبصره در سی و هشتمین جلسه مورخ 1402/9/22 کمیسیون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباری بانک مرکزی به تصویب رسید و از تاریخ ابلاغ لازم الاجراء می باشد.