دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ها با اصلاحات و الحاقات بعدی
مرجع رسمی — 1399/12/26
دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا مصوب 1399,12,26 پنجاه و یکمین جلسه کمیته دائمی (شورای عالی) پدافند غیرعامل کشور به استناد ماده ٨ اساسنامه سازمان پدافند غیرعامل کشور مصوّب مقام معظّم رھبری و فرماندھی ّ کل قوا (مدظله العالی) در تاریخ 26 /12 /1399 تشکیل و با پیشنھاد وزارت کشور و سازمان، دستور
دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا مصوب 1399,12,26 پنجاه و یکمین جلسه کمیته دائمی (شورای عالی) پدافند غیرعامل کشور به استناد ماده ٨ اساسنامه سازمان پدافند غیرعامل کشور مصوّب مقام معظّم رھبری و فرماندھی ّ کل قوا (مدظله العالی) در تاریخ 26 /12 /1399 تشکیل و با پیشنھاد وزارت کشور و سازمان، دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا موضوع بند ۴ مادّه ٩ اساسنامه، بازبینی و اصلاح و به شرح زیر تصویب گردید؛ دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا مقدمه دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استانھا در سال ١٣٨٧ توسط کمیته دائمی پدافند غیرعامل ـ اعضای کارگروه دارای اختیارات اصل ١٢٧ و ١٣٨ قانون اساسی ـ تصویب و ابلاغ گردید و تا کنون مبنای اقدام در استانداری ھای کل کشور بوده است، با درخواست اصلاح و بازنگری دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا از ناحیه وزارت کشور و استانداری ھا و تاثیر نظامات و دستورالعمل ھای ابلاغی از کمیته ی دائمی بر این دستورالعمل از قبیل: - نظام عملیاتی پدافند مردم محور (صیانت و حفاظت از مردم در شرایط اضطراری بحران ناشی از تهدید و جنگ) - نظام آمادگی و رزمایش دستگاه ھای اجرایی در برابر تھدیدات ـ سند راھبردی پدافند غیرعامل شھری ـ آئین نامه اجرایی ماده ۵٨ قانون احکام دائمی و بند (پ) ماده ١٠۶ و ماده ١٠٩ قانون برنامه پنج ساله ششم توسعه کشور ـ آئین نامه اجرایی پدافند غیرعامل مرزبانی زیستی و ھمچنین ارتقاء وظایف و ماموریت استانداری ھا متناسب با نوع و سطح تھدیدات، دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا بشرح زیر مورد بازبینی و اصلاح قرار گرفت؛ ماده ١ ـ تعاریف و اختصارات ١) کمیته دائمی: کمیته دائمی (شورای عالی) پدافند غیرعامل کشور ٢) سازمان: سازمان پدافند غیرعامل کشور ٣) آمادگی: مجموعه تدابیر و اقدامات در حوزه نیروی انسانی، تجھیزات (آماده بکاری) و برنامه ھا که ظرفیت جامعه، زیرساخت و اجرایی مسئول را برای پاسخ مؤثر به حوادث و سوانح در حداقل زمان، ناشی از تھدیدات سایبری، شیمیایی، زیستی، پرتوی، نظامی و ترکیبی افزایش می دهد بطوری که خسارات انسانی و مادی ناشی از آن را به حداقل می رساند. ۴) رزمایش: تمرین میدانی (با بکارگیری تجھیزات) یا ستادی (دورمیزی) است که بر اساس سناریوھای احتمالی شبیه سازی و با روش ھای گوناگون اجرا می گردد و باعث کشف آسیب پذیری و ارتقاء آمادگی ھای دستگاھی و انفرادی و ارزیابی کارآیی اقدامات برای مقابله با تھدیدات می شود. ۵) دستگاه اجرایی: کلیه وزارتخانه ھا، مؤسسات دولتی، مؤسسات یا نھادھای عمومی غیردولتی، شرکت ھای دولتی و کلیه دستگاه ھایی که شمول قانون بر آنھا مستلزم تصریح و یا ذکر نام است از قبیل شرکت ملی نفت ایران، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، بانک مرکزی، بانک ھا و بیمه ھای دولتی، دستگاه ھای اجرایی نامیده می شوند. ماده ٢ ـ اسناد بالادستی ١) رھنمودھا، احکام، منویات و تدابیر مقام معظّم رھبری (مدظله العالی) ٢) سیاست ھای کلی نظام در موضوع پدافند غیرعامل ابلاغی مقام معظّم رھبری (مدظله العالی) ٣) سیاست ھای کلی امنیت ملی در حوزه امنیت داخلی ابلاغی مقام معظّم رھبری (مدظله العالی) ۴) قانون احکام دائمی برنامه ھای توسعه کشور ۵) قوانین و سیاست ھای کلی برنامه ھای پنج ساله توسعه جمھوری اسلامی ایران ۶ ) اساسنامه سازمان پدافند غیرعامل کشور ماده ٣ ـ دامنه شمول استانداری ھا، فرمانداری ھا و شھرداری ھای کل کشور و سایر دستگاه ھای اجرایی استانی و شھرستانی و نیز دستگاه ھای اجرایی ملی مستقر در استان ھا مشمول این دستورالعمل قرار می گیرند. ماده ۴ ـ ھدف استقرار و نھادینه سازی ـ روزآمدی، ھدایت، راھبری، اجرا، نظارت، بازخورد و اصلاح ـ نظام پدافند غیرعامل در مقابل تھدیدات نظامی، زیستی، پرتوی، سایبری و الکترونیک، شیمیایی و ترکیبی و اقدامات خصمانه دشمن و کاھش آسیب پذیری و تداوم چرخه ارائه خدمات ضروری برای مردم در سطح استان و شھرستان، ماده ۵ ـ منظور ١) برآورد و احصاء تھدیدات دشمن در مراکز و زیرساخت ھای حیاتی، حساس و مھم مستقر در استان و شھرستان ٢) ارتقاء آمادگی مردم قبل از بحران برای مواجھه با وضعیّت اضطراری، ٣) افزایش آستانه مقاومت مردمی در برابر پیامدھای ناشی از وقوع تھدیدات دشمن، ۴) تداوم خدمات رسانی به مردم استان و شھرستان در وضعیت اضطراری ناشی از تھدیدات خصمانه دشمن، ۵) بھینه سازی، ایجاد ھماھنگی وھم افزایی، یکپارچه سازی وایجاد وحدت رویه در امور پدافندغیرعامل استان ھا و شھرستان ھا، 6) ایجاد بستر مناسب برای پیاده سازی مصوبات کمیته دائمی و طرح ھای پدافند غیرعامل در استان ھا و شھرستان ھا، ماده ۶ ـ ارکان پدافند غیرعامل استان ـ شورای پدافندغیرعامل استان ـ اداره کل پدافند غیرعامل استانداری ـ کارگروه ھای تخصصی پدافند غیرعامل ـ شورای پدافند غیرعامل شھرستان ماده ٧ ـ مأموریت شورای پدافند غیرعامل استان شورای پدافند غیرعامل استان مأموریت برنامه ریزی، ھدایت، سازماندھی، راھبری و نظارت بر اقدامات پدافند غیرعامل شامل: فرھنگ سازی، ایجاد آمادگی، ارتقاء آستانه مقاومت و تحمل مردم، کاھش آسیب پذیری زیرساخت ھا و سرمایه ھای استان، صیانت و اداره امور مردم، تسھیل مدیریت بحران در شرایط اضطراری، تدوین طرح ھای جابجایی و استقرار مردم، تداوم چرخه خدمات اساسی و تامین نیازھای ضروری مردم و نھادینه سازی اصول، الزامات و ملاحظات فنی مھندسی پدافند غیرعامل در طرح ھا و پروژه ھای استانی از طریق دستگاه ھای اجرایی را برعھده دارد. ماده ٨ ـ وظایف شورای پدافند غیرعامل استان ١) شناسایی دارائی ھا و سرمایه ھای حیاتی و حساس استان و سطح بندی آنھا، 2) بررسی و تأیید تھدیدات و آسیب پذیری ھای استان در حوزه ھای مردم محور، ٣) پیگیری و نظارت بر تھیه شناسنامه اماکن طبقه بندی شده در استان، ۴) بررسی و تصویب برنامه اجرایی پدافند غیرعامل استان در حوزه ھای مختلف و تعیین منابع مالی مورد نیاز از طریق مراجع ذی ربط در چارچوب قوانین و مقرّرات، ۵) نظارت بر رعایت استانداردھا، آئین نامه ھا و دستورالعمل ھای فنی و اجرایی پدافند غیرعامل استان، ۶) ایجاد و سازماندھی و راه اندازی کارگروه ھای تخصّصی و نظارت بر عملکرد آنھا، ٧) بررسی و تائید طرح ھای اجرایی پدافند غیرعامل پیشنھادی کارگروه ھای تخصّصی و نظارت بر اجرای آنھا، ٨) نظارت بر انجام آموزش، فرھنگ سازی و پژوھش ھای تخصصی به منظور نھادینه سازی پدافند غیرعامل در سطح استان با ھمکاری دستگاه ھای اجرایی ذی ربط، ٩) نظارت بر اجرای سیاست ھا و راھبردھای کلان ابلاغی کمیته دائمی در استان، ١٠) ھماھنگی و برقراری تعامل با وزارت کشور و سازمان در راستای اجرایی شدن اھداف و سیاست ھای ابلاغی پدافند غیرعامل، ١١) ھماھنگی و نظارت بر تمرین ھا و رزمایش ھای مختلف پدافند غیرعامل استان، ١٢) سازماندھی مناسب دستگاه ھا و مدیریت صحنه عملیات امداد نجات و مردم یاری و استفاده از ظرفیت ھا و قابلیت ھای بسیج در بحران ناشی از اقدامات دشمن، ١٣) بررسی میزان آمادگی دستگاه ھای اجرایی استان جھت اداره امور مردم و تأمین نیازھای ضروری در شرایط بحران ناشی از اقدامات دشمن، ١۴) اطلاع رسانی مناسب جھت ایجاد آرامش روحی و روانی برای مردم و مقابله با عملیات روانی دشمن، ١۵) ایجاد ھماھنگی و ارتقای ھم افزایی با شورای مدیریت بحران استان جھت تسھیل مدیریت شرایط اضطراری، ١۶) ھماھنگی و تعامل با استان ھای ھمجوار جھت شناسایی ظرفیت ھا و توانمندی ھای یکدیگر و اشراف بر تاثیر پیامدھای تھدیدات دشمن نسبت به مردم و زیرساخت ھای مشترک با ھدف مساعدت و ھمکاری متقابل در شرایط اضطراری. ماده ٩ ـ اعضاء شورای پدافند غیرعامل استان ١) استاندار (رئیس شورا) ٢) معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استان/ معاون امنیتی و انتظامی استان ٣) فرمانده ارشد آجا در استان ۴) فرمانده سپاه استان ۵) فرمانده ناحیه انتظامی استان ۶) دادستان مرکز استان 7) مدیرکل اطلاعات استان ٨) مدیرکل صدا و سیمای استان ٩) رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان ١٠) مدیرکل مدیریت بحران استان ١١) فرماندار شھرستان مرکز استان ١٢) شھردار شھر مرکز استان ١٣) رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان ١۴) مدیرکل ارتباطات و فناوری استان ١۵) رئیس دانشگاه اصلی استان (ارشد وزارت علوم، تحقیقات و فناوری) ١۶) مدیرکل پدافند غیرعامل استان (دبیر شورا) معاونین استاندار، فرمانداران، رؤسای کارگروه ھای تخصّصی پدافند غیرعامل و سایر مدیران دستگاه ھای اجرایی، بنا به موضوع و ضرورت با نظر رئیس شورا در جلسه شرکت می کنند. تبصره ١ ـ استاندار می تواند معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استان (یا معاون امنیتی ـ انتظامی) را با اختیارات کافی بعنوان جانشین رئیس شورا تعیین کند. تبصره ٢ ـ حکم رئیس شورای پدافند غیرعامل استان توسط رئیس ستاد کل نیروھای مسلح و رئیس کمیته دائمی و احکام سایر اعضای شورای پدافند غیرعامل استان، توسط استاندار صادر می شود. تبصره ٣ ـ مدیرکل پدافند غیرعامل استان از بین مدیران مجرّب، باسابقه و آشنا با موضوعات پدافند غیرعامل با حکم استاندار منصوب می شود. تبصره ۴ ـ استاندار با ھماھنگی سازمان می تواند مدیرکل پدافند غیرعامل استان را از بین نظامیان دارای سابقه و آشنا با حوزه پدافند غیرعامل با حفظ شغل و جایگاه سازمانی در نیروھای مسلح منصوب کند. تبصره ۵ ـ کلیه منصوبین در مشاغل پدافند غیرعامل استان ھا بویژه مدیران کل پدافند غیرعامل موظّف به گذراندن دوره ھای آموزشی پدافند غیرعامل و تداوم آن، تحت نظر سازمان ھستند. تبصره ۶ ـ جلسات شورای پدافند غیرعامل استان ماھی یکبار با حضور دوسوم اعضاء برگزار می شود؛ مصوبات و تصمیمات شورا با تائید استاندار برای کلیه دستگاه ھای اجرایی استان لازم الاجراست. ماده ١٠ ـ اداره کل پدافند غیرعامل استان به منظور پیگیری و تحقق مأموریت ھای پدافند غیرعامل در استان، اداره کل پدافند غیرعامل استان زیر نظر معاون سیاسی، امنیتی، اجتماعی/ معاون امنیتی ـ انتظامی ایجاد می گردد؛ ساختار سازمانی و شرح وظایف تفصیلی اداره کل پدافند غیرعامل، توسط وزارت کشور با ھماھنگی سازمان تھیه و ابلاغ می شود. تبصره ١ ـ اداره کل پدافند غیرعامل استان می تواند در صورت نیاز برابر مقررات و دستورالعمل ھای مربوط از خدمات منابع انسانی دستگاه ھای اجرایی استان و نیروھای مسلّح استفاده کند. تبصره ٢ ـ اداره کل پدافند غیرعامل می تواند از طریق سازمان و با تصویب ستاد کل نیروھای مسلّح، افسران وظیفه دارای مدرک تخصّصی مورد نیاز را ـ در سقف و سھمیه مشخص شده توسط ستاد کل بصورت اَمریه بکارگیری کند. تبصره ٣ ـ ارتباطات اداری و مکاتبات اداره کل پدافند غیرعامل استان در حوزه ھای استانداری و وزارت کشور از طریق سلسله مراتب وزارت کشور و در سایر حوزه ھای زیرساختی در استان، بصورت مستقیم با سازمان و دستگاه اجرایی ذی ربط اقدام می شود. ماده ١١ ـ وظایف اداره کل پدافند غیرعامل استان (دبیرخانه) ١) بررسی و تنظیم طرح ھا و پیشنھادات و اولویت بندی موضوعات و طرح در جلسات شورای پدافند غیرعامل استان، ٢) تھیه و تدوین برنامه ھای سالانه پدافند غیرعامل در راستای اھداف و راھبردھای ابلاغی سالانه سازمان، ٣) پیگیری ابلاغ مصوبات شورای پدافند غیرعامل استان به سازمان ھای ذی ربط و نظارت بر روند اجرای آنھا، ۴) تھیه گزارش ھای مستمر و ادواری از آخرین وضعیّت پدافند غیرعامل استان و انعکاس نقایص، معایب و مشکلات به شورای پدافند غیرعامل استان و وزارت کشور، ۵) ھماھنگی جھت تشکیل جلسات شورای پدافند غیرعامل استان، ۶) نظارت بر عملکرد کارگروه ھای تخصصی استان، ٧) مستند سازی گزارش ھا، اسناد، اطلاعات، مذاکرات و صورتجلسات شورای پدافند غیرعامل استان، ٨) ارسال مصوبات، روند پیشرفت و اجرای مصوبات و ارزیابی مستمر اقدامات و جلسات به وزارت کشور و سازمان، ٩) نظارت بر عملکرد شورای پدافند غیرعامل شھرستان ھا، ماده ١٢ ـ شورای پدافند غیرعامل شھرستان ١) بمنظور ھماھنگی، پیگیری و اجرایی نمودن اھداف پدافند غیرعامل و مصوبات کمیته دائمی در حوزه شھرستان از جمله: سند راھبردی پدافند غیرعامل شھری ـ مصوبه شماره 2022 /1 /160 ـ و نظام عملیاتی پدافند مردم محور ـ مصوبه شماره 2060 / 1 /160 ـ شورای پدافند غیرعامل شھرستان در فرمانداری ھر شھرستان به ریاست فرماندار و با عضویت اعضای متناظر شورای پدافند غیرعامل استان تشکیل خواھد شد. ٢) فرماندار بعنوان رئیس شورای پدافند غیرعامل شھرستان با حکم استاندار و رئیس شورای پدافند غیرعامل استان منصوب می شود و سایر اعضای شورای پدافند غیرعامل شھرستان با حکم فرماندار تعیین می شوند؛ دبیر شورا، معاون فرماندار و دبیرخانه این شورا برعھده مدیر پدافند غیرعامل فرمانداری بوده که با حکم فرماندار منصوب می شوند. تبصره ـ این شورا ھر ماه یکبار تشکیل و ضمن نظارت بر مصوبات ابلاغی از کمیته دائمی و شورای پدافند غیرعامل استان، نسبت به پیگیری و اجرای طرح ھای پدافند غیرعامل مربوط به دستگاه ھای اجرایی شھرستان اقدام می کند. ماده ١٣ ـ کارگروه ھای تخصّصی برای شناسایی تھدیدات، مخاطرات و آسیب پذیری ھا در حوزه مردم و زیرساخت ھای استان و ارائه راھکارھای مناسب به منظور کاھش آسیب پذیری ھا و خسارت ھای احتمالی، ارائه نظرات کارشناسی در اجرای مصوبات شورای پدافند غیرعامل استان، فرھنگ سازی، اطلاع رسانی و اجرای برنامه ھای آموزشی برای اقشار مختلف جامعه، کارگروه ھای تخصّصی زیر، در تابعیت شورای پدافند غیرعامل استان تشکیل می گردند؛ ١ ـ کارگروه امنیت و دفاع (غیرعامل) ٢ ـ کارگروه زیستی ٣ ـ کارگروه پشتیبانی و تامین نیازھای ضروری ۴ ـ کارگروه خدمات و امداد و نجات ۵ ـ کارگروه سایبری و الکترونیک ۶ ـ کارگروه حمل و نقل و جابجایی ٧ - کارگروه مشارکت مردمی (مردم محور) ٨ - کارگروه امور فرھنگی و اجتماعی ٩ - کارگروه کالبدی و زیربنایی ١٠ - کارگروه کشاورزی و امنیت غذایی ١١ - کارگروه حقوقی و قضایی اعضاء و شرح وظایف کارگروه ھای تخصّصی به پیوست می باشد. ماده ١۴ ـ استاندار بعنوان رئیس شورای پدافند غیرعامل استان موظّف است با توجه به ماھیت تھدیدات، مخاطرات و حوادث استان «قرارگاه عملیاتی پدافند غیرعامل استان» را در حوزه ھای زیستی، شیمیایی، پرتوی و مردم محور تشکیل و برابر با ساختارھا و نظام ھای عملیاتی مصوّب کمیته ی دائمی اقدام کند. قرارگاه مصوبه کمیته دائمی شماره و تاریخ مصوبه قرارگاه پدافند شیمیایی نظام مصون سازی و عملیات پدافند شیمیایی شماره 2121 /160 مورخ 21 /1 /1399 قرارگاه پدافند مردم محور نظام عملیاتی پدافند مردم محور شماره 2060 /160 مورخ 25 /3 /1399 قرارگاه پدافند زیستی چارچوب و وظایف قرارگاه پدافند زیستی شماره 644 /315 /137 مورخ 20 /04 /1391 قرارگاه پدافند پرتوی چارچوب و وظایف قرارگاه پدافند پرتوی شماره 166 /315 /137 مورخ 19 /11 /1390 تبصره ١ ـ استاندار، فرمانده قرارگاه عملیاتی پدافند غیرعامل استان و فرمانده سپاه استانی، جانشین قرارگاه عملیاتی پدافند غیرعامل استان می باشند. تبصره ٢ ـ با حکم رئیس ستادکل نیروھای مسلح و وزیر کشور، استاندار بعنوان فرمانده قرارگاه عملیاتی پدافند غیرعامل استان منصوب می گردد. تبصره ٣ ـ با حکم فرمانده کل سپاه و رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور، فرمانده سپاه استان بعنوان جانشین قرارگاه عملیاتی پدافند غیرعامل استان منصوب می گردد. ماده ١۵ ـ تصمیمات و مصوبات شورای پدافند غیرعامل استان که به تائید اکثریت اعضاء شورا رسیده و توسط استاندار ابلاغ می شود برای کلیه دستگاه ھای اجرایی استانی لازم الاجرا بوده و مستنکفین از اجرای آنھا به تشخیص استاندار توسط دادستان، پیگیری قضایی و وفق مقررّات و قوانین امنیتی و دفاعی، اقدام قضایی مناسب انجام می شود. ماده ١۶ ـ سازمان با ھمکاری دستگاه ھای اجرایی ذی ربط، اسناد تفصیلی، دستورالعمل، ضوابط و طرح ھای عملیاتی مورد نیاز برای اجرای این دستورالعمل را تھیه و به دستگاه ھای اجرایی ابلاغ می کند. ماده ١٧ ـ سازمان مسئول نظارت بر حسن اجرای این دستورالعمل بوده و ھر نوع اصلاح و بازنگری برای آن، با پیشنھاد وزارت کشور و سازمان به تصویب کمیته دائمی می رسد. ماده ١٨ ـ این تصویب نامه در ھجده ماده و سیزده تبصره و یک پیوست در پنجاه و یکمین جلسه کمیته دائمی به تاریخ بیست و ششم اسفندماه سال یکھزار و سیصد و نود و نه ھجری شمسی به تصویب رسید. دستورالعمل اجرایی پدافند غیرعامل استان ھا مشتمل بر ١٨ ماده و ١٣ تبصره و ١ پیوست که در تاریخ 26 /12 /1399 در پنجاه و یکمین جلسه کمیته دائمی (شورای عالی) پدافند غیرعامل کشور به تصویب رسید، به استناد تبصره یک ماده نه اساسنامه سازمان پدافند غیرعامل کشور مصوّب مقام معظّم رھبری و فرماندھی کل قوا (مدظله العالی) جھت اجرا ابلاغ می گردد. رئیس ستاد کل نیروهای مسلح و کمیته دائمی پدافند غیرعامل کشور سرلشکر پاسدار محمد باقری