بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص نحوه محاسبه جرایم درآمدهای کتمان شده در اظهارنامه تسلیمی و یا هزینه های غیر واقعی با اصلاحات و الحاقات بعدی

مرجع رسمی — 1398/09/10

بخشنامه سازمان امور مالیاتی در خصوص نحوه محاسبه جرایم درآمدهای کتمان شده در اظهارنامه تسلیمی و یا هزینه های غیرواقعی مصوب 1398,09,10 با اصلاحات و الحاقات بعدی با توجه به سؤالات و ابهامات مطرح نسبت به نحوه محاسبه مالیات مربوط به درآمدهای کتمان شده و هزینه های غیرواقعی به منظور اعمال جریمه قسمت اخیر ماده 192 اصلاحی قانون مالیاتهای مستقیم مصوب 31 /4 /1394، ضمن تأکید بر مقررات بخشنامه شماره 17940 مورخ 12 /10 /1384 در خصوص مصادیق درآمدهای کتمان شده و هزینه های غیرواقعی، از آنجائیکه در بخشنامه مذکور درآمدهای تخمینی از مصادیق و درآمدهای کتمان شده تلقی نگردیده است، لذا صرفاً جهت محاسبه جریمه مربوط به درآمدهای کتمان شده می بایست مالیات متعلق را بدون اعمال درآمد مشمول مالیات تخمینی محاسبه و سپس جریمه آن محاسبه گردد. لازم به ذکر است در خصوص اعمال نرخ های مالیاتی صعودی، از جمله نرخ های مقرر در ماده 131 اصلاحی قانون مالیاتهای مستقیم مصوب 31 /4 /1394، پس از اعمال نرخ به درآمد مشمول مالیات ابرازی، با اعمال نرخ های بعدی مالیات مربوط به درآمدهای کتمان شده یا هزینه های غیرواقعی تعیین می گردد. مثال برای عملکرد سال 1396 اشخاص حقیقی: معافیت ماده 101 قانون مالیاتهای مستقیم در سال 1396 مبلغ 000 /000 /180 ریال می باشد. درآمد مشمول مالیات ابرازی 000 /000 /700 ریال هزینه های غیرواقعی 000 /000 /300 ریال درآمد مشمول مالیات کتمان شده متکی به اسناد و مدارک 000 /000 /600 ریال درآمد مشمول مالیات برآوردی (تخمینی) 000 /000 /200 ریال جمع درآمد مشمول مالیات 000 /000 /800 /1 = 000 /000 /200 + 000 /000 /600 + 000 /000 /300 + 000 /000 /700 000 /000 /620 /1 = 000 /000 /180 – 000 /000 /800 /1 مالیات متعلقه 000 /000 /330 = 000 /000 /620 /1 نحوه محاسبه جریمه : -اعمال نرخ ماده 131 قانون مالیاتهای مستقیم الف : برای درآمد مشمول مالیات ابرازی: درآمد مشمول مالیات ابرازی پس از کسر معافیت ماده 101 قانون مالیاتهای مستقیم 000 /000 /520 اعمال نرخ ماده 131 قانون مالیاتهای مستقیم اصلاحی 31 /4 /1394 000 /000 /75 = 15% * 000 /000 /500 000 /000 /4 = 20% * 000 /000 /20 مالیات متعلق به درآمد مشمول مالیات ابرازی 000 /000 /79 = 000 /000 /4 + 000 /000 /75 ب : برای درآمد مشمول مالیات کتمان شده و هزینه های غیرواقعی : جمع درآمد مشمول مالیات کتمان شده و هزینه های غیرواقعی 000 /000 /480 = 000 /000 /20 – 000 /000 /500 باقیمانده درآمد مشمول نرخ ریف 2 ماده 131 اصلاحی 31 /4 /1394 000 /000 /480 = 000 /000 /20 – 000 /000 /500 اعمال نرخ ماده 131 اصلاحی 31 /4 /1394 000 /000 /96 = 20% * 000 /000 /480 000 /000 /105 = 25 % * 000 /000 /420 مالیات درآمدهای کتمان شده و هزینه های غیرواقعی 000 /000 /201 = 000 /000 /105 + 000 /000 /96 جریمه کتمان درآمد و هزینه های غیرواقعی موضوع قسمت اخیر ماده 192 قانون مالیاتهای مستقیم 000 /300 /60 = 30 % * 000 /000 /201 ضمناً لازم به ذکر است آن قسمت از مالیاتهای مربوط به درآمدهای کتمان شده که از طریق صدور برگ تشخیص متمم مطالبه می گردد کلاً مشمول جریمه کتمان درآمد موضوع قسمت اخیر ماده 192 اصلاحی قانون مالیاتهای مستقیم خواهد بود. 6 – 27 / 3 امید علی پارسا نظر به اینکه در خصوص درآمد کتمان شده و هزینه های غیرواقعی غیرقابل قبول موضوع قسمت اخیر تبصره ذیل ماده 192 اصلاحی قانون مالیات های مستقیم تا کنون ابهام و سوالاتی مطرح گردیده است، لذا به منظور رفع ابهام و اتخاذ رویه واحد مقرر می دارد: 1 - منظور از درآمد کتمان شده، درآمدیست که مودی در طول یک سال مالیاتی از فعالیت های اقتصادی خود بدست آورده اما در دفاتر قانونی خود ثبت ننموده و در اظهارنامه مالیاتی نیز ابراز نکرده باشد در این صورت مأموران مالیاتی پس از دسترسی به اسناد و مدارک قابل اعتماد و یا دریافت اطلاعیه های مستند واصله از دفتر اطلاعات مالیاتی و سایر مراجع و تطبیق آنها با مندرجات دفاتر قانونی و صورت های مالی ابرازی در مهلت مقرر و احراز عدم ثبت اطلاعات مربوطه در دفاتر مودی، می توانند نسبت به تعیین و محاسبه درآمدهای کتمان شده و مطالبه مالیات متعلق طبق مقررات قانون فوق الذکر مبادرت نمایند.البته لازم به یادآوری است که هنگام استفاده از روش علی الرأس برای تعیین درآمد مشمول مالیات، درآمدهای تخمینی بدون اتکا به مدارک یا انتخاب فروش ابرازی مودی به عنوان قرینه مالیاتی، درآمد کتمان شده موضوع مقررات تبصره ماده 192 قانون مالیات های مستقیم نبوده و مشمول جریمه موضوعه نخواهد بود. 2 - هزینه های غیرواقعی موضوع قسمت اخیر تبصره ذیل ماده 192 اصلاحی قانون مالیات های مستقیم، هزینه هایی هستنند که در دفاتر قانونی ثبت شده و ممکن است متکی به مدارکی نیز باشند. اما مأموران مالیاتی پس از تحقیقات لازم و یا دسترسی به قرائن و مدارک قابل اعتماد احراز نمایند که هزینه موصوف صوری بوده یا تحقق نیافته و یا مدارک مربوط به آنها نیز غیرواقعی و مجازی بوده است. در این صورت این گونه هزینه ها که طبعا واجد شرایط مقرر در مواد 147 و 148 قانون مذکور هم نیستند. در حساب مالیاتی مودی هزینه غیرقابل قبول تلقی و مشمول جریمه مقرر خواهند شد. علی اکبرعرب مازار