وجه التزام مستحق للغیر در آمدن مبیع

خلاصهٔ رأی

در صورتی که بر اساس توافق خریدار و فروشنده، خسارت مستحق للغیر درآمدن مبیع، علاوه به استرداد ثمن، معادل 20 درصد از ثمن تعیین شود، خریدار تنها می تواندثمن و معادل بیست درصد آن را به عنوان خسارت دریافت کند. و مطالبه خسارتی غیر از این، برخلاف قرار داد است.

متن کامل

رأی دادگاه بدوی درخصوص دعوی خواهان.خانم ذ. ف. فرزند آقای با وکالت آقای م. ا.م. ساکن تهران به طرفیت خوانده آقای ع. م.د. فرزند ق. باوکالت بعدی آقای م. و.پ. ساکن تهران به خواسته مطالبه ثمن معامله وخسارات طبق بند3-5 مبایعه نامه به مبلغ /760/000/000/2 ریال به علت مستحق للغیر درآمدن مبیع با احتساب خسارات تاخیرتادیه طبق نرخ شاخص تورم و خسارات دادرسی با این وصف که وکیل خواهان با استناد به کپی مصدق مبایعه نامه 1390/3/21 به شماره .....کپی مصدق دادنامه 428 شعبه 105 حقوقی تهران کپی مصدق دادنامه 974/86-975 شعبه 90 کپی مصدق دادنامه های 900977 ،910207 ،870332 و870275 شعبه 12 تجدید نظر کپی مصدق صورت جلسه اجرای احکام ضمن دادخواست اظهار داشت موکله به موجب بیع نامه 1390/3/21 یک واحد آپارتمان به مساحت 98 متر مربع واقع درسعادت آباد خریداری می نماید و طبق قرارداد کل ثمن معامله را به خوانده پرداخت و1390/4/2 در دفترخانه .....تهران سند بنام موکل منتقل می گردد پس از چندماه شخص ثالثی مدعی مالکیت آپارتمان گردیده ونامه ای ازسوی اجرای احکام شعبه 9 مجتمع شهید بهشتی مبنی بر اعاده به وضع سابق ( طبق م 39 قانون اجرای احکام) به ارائه و دایره اجرای احکام آپارتمان را از موکله طبق صورت جلسه 1391/6/25 تحویل و به تصرف مالک آن می دهد طبق دادنامه 997-1390/9/8 شعبه 12 تجدید نظر که منتهی به صدور حکم ابطال سند یدما قبل گردیده وانتقال آپارتمان با وصف مذکور فاسد بوده و بیع فاسد اثری در تملک ندارد و باعنایت به اینکه دعوی موکل درمقام معترض ثالث محمول برصحت تشخیص داده نشده ونهایت شعبه 105 طبق دادنامه 428 رای ابطال سند شماره ......موکل را صادر کرد مستنداً به ماده 391 ق مدنی و515 و519 و522 ق.آ.د.م تقاضای مطالبه ثمن معامله وطبق ماده 5 بند 3 قرارداد معادل 20% ازکل ثمن به عنوان خسارت تخلف ازعدم انجام تعهد به انضمام خسارات دادرسی وتاخیرتادیه رانمود ودرجلسه دادرسی ضمن حضور وتقدیم لایحه ای که به شماره 9103926-1391/11/7 ثبت و ضم سابقه شده است تقاضای رسیدگی وارجاع امربه کارشناسی رانمود دادگاه قرار ارجاع امربه کارشناسی صادر وکارشناس منتخب نظریه خود را تقدیم نمود قبل ازآن خوانده طی لایحه ای که به شماره 9104284-1392/12/5 ثبت و ضم سابقه شده است به همراه مدارک مطالبی راذکر کرد نظریه کارشناس به وکیل خواهان و شخص خوانده ابلاغ ومورد اعتراض خوانده واقع و قرار ارجاع امربه هیات 3 نفره صادر وهیات 3 نفره نظریه خود را تقدیم که ثبت و ضم سابقه شد دراین اثنا آقای م. و.پ. طی لایحه و وکالت نامه ای که به شماره 920697-1392/3/5 ثبت و ضم سابقه شده است ازناحیه خوانده اعلام وکالت نمود ومورد اعتراض وکیل محترم خوانده واقع شد وقرار ارجاع امر به هیات 5 نفره صادر ونظریه هیات اخیرواصل ومجدداً مورد اعتراض وکیل خوانده واقع شد که اعتراض مذکور پذیرفته نشد لذا باتوجه به نحوه اظهارات وکیل خواهان ومدارک ومستندات ابرازی ونظریه کارشناسان خصوصاً هیات 5 نفره که با اوضاع واحوال مسلم قضیه مطروحه مطابقت دارد ودفاعیات غیرموجه خوانده و وکیل وی دعوی را وارد وثابت تشخیص حکم به محکومیت خوانده به پرداخت مبلغ 5/000/000/000 ریال معادل پانصد میلیون تومان به عنوان ثمن معامله و20% قیمت مذکور به عنوان خسارت عدم انجام تعهد طبق بند3 ماده 5 قراردادو هزینه دادرسی معدل تمبر ابطالی و آنچه که خواهان می بایست بابت مابه التفاوت ارقام فوق پرداخت نماید ومحاسبه و وصول آن بعهده اجرای احکام است وهزینه کارشناسی وحق الوکاله وکیل طبق تعرفه درحق خواهان صادرواعلام می دارد ودرخصوص خسارت تاخیرتادیه باتوجه به گزارش کارشناسی 5 نفره که به نرخ روز محاسبه کردند دیگرخسارت تاخیر تادیه تعلق نمی گیرد مستنداً به مفهوم مخالف ماده 522 ق.آ.د.م حکم به رد این خسارت صادرواعلام می گردد آراء صادره حضوری ظرف بیست روز پس ازابلاغ قابل تجدید نظرخواهی درمحاکم محترم تجدید نظر استان تهران خواهد بود. رئیس شعبه 90 دادگاه عمومی حقوقی تهران حسینی زاده اردلی رأی دادگاه تجدیدنظر استان تجدیدنظرخواهی آقای ع. م.د. به طرفیت خانم ز. ف. باوکالت آقای م. ا. م. نسبت به دادنامه شماره 921065مورخ 1392/12/10 شعبه 90 دادگاه عمومی حقوقی تهران متضمن محکومیت نامبرده به پرداخت مجموعا" 6/000/000/0000 ریال بابت ثمن معامله یک واحد آپارتمان به لحاظ مستحق للغیر در آمدن مبیع به انضمام خسارات دادرسی ؛ در مورد قسمتی از آن وارد است . طرفین در بند 3-5 بیعنامه تنظیمی شرط کرده اند که چنانچه مبیع مستحق للغیر درآمد فروشنده علاوه به استرداد ثمن معادل 20% ازآن رابعنوان خسارت به خریدار بپردازد و برابر ماده 3 آن نیز ثمن 2/300/000/000 ریال تعیین شده است ؛ مطالبه و حکم به پرداخت خسارت برخلاف قرار داد مغایر مواد 10و 230 قانون مدنی است فلذا مستندا" به مواد 348 - بندهای ج و هـ و 358 از قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی ضمن تأیید رأی تجدیدنظرخواسته تامبلغ دو میلیارد و سیصد میلیون ریال و نیز معادل بیست درصد آن به عنوان خسارت و بر همین مبنا خسارت دادرسی مور حکم تجدیدنظرخواهی را مردود اعلام و نسبت به مازاد بر آن تجدیدنظرخواهی وارد است ضمن نقض تجدیدنظرخواسته حکم به بطلان دعوای تجدیدنظرخوانده صادر و اعلام میدارد . این رأی قطعی است. شعبه 12دادگاه تجدیدنظر استان تهران - رئیس و مستشار سیدعطا قیصری - علی حاجی حسنی