عدم کفایت ماترک متهم و عدم تمکن عاقله و پرداخت دیه از بیت المال
خلاصهٔ رأی
با فوت متهم و با توجه به گذشت مدت نوزده سال از تاریخ وقوع جرم مهلتی برای پرداخت دیه متصور نمی باشد. و در صورتیکه ماترک متهم کفایت برای پرداخت دیه ننماید.، عاقله مسئول پرداخت دیه بوده و در صورت عدم تمکن مالی عاقله، دیه از بیت المال پرداخت می شود
متن کامل
رأی دادگاه بدوی پرونده کلاسه ۱۴۰۰۲۷۹۲۰۰۰۱۱۵۴۷۷۰ شعبه دوم دادگاه کیفری یک شهرستان بجنورد تصمیم نهایی شماره ۱۴۰۱۲۷۳۹۰۰۰۰۸۲۵۴۴۰ شکات: ۱. اقای ع. ا. فرزند عوض م. ۲. اقای م. ا. فرزند عوض م. ۳. اقای م. ا. فرزند عوض م. ۴. اقای س. ا. فرزند عوض م. ۵. خانم ع. ا. م. فرزند ر. ۶. خانم س. ا. فرزند م. اتهام: قتل عمدی مسلمان بنام خدا : بتاریخ ۱۴۰۱/۴/۲۲ و در وقت فوق العاده شعبه دوم دادگاه کیفری یک بجنورد بتصدی امضا کنندگان ذیل تشکیل و پرونده به کلاسه فوق تحت نظر است. هیات دادگاه پس ازمطالعه پرونده و مشاوره و حصول توافق ختم دادرسی را اعلام وبه شرح ذیل انشای رای می نماید. رای دادگاه در مورد تقاضای اقایان ع. – م. – م. و س. ش. همگی ا. فرزندان عوض م. و خانمها ع. ا. م. فرزند ر. و خانم س. ا. فرزند م. متولد ۱۳۸۹/۱۲/۲۸ که خانم ع. ا. م. قیمومیت خانم س. ا. را بعهده دارد. مبنی بر محکومیت بیت المال مسلمین به پرداخت یک فقره دیه کامله مرد مسلمان مرحوم ع. م. ا. فرزند اقاجان متولد ۱۳۳۹/۷/۵ به شماره ملی* که در تاریخ ۱۳۸۲/۲/۲۳ برابر با ۱۱ ربیع الاول ۱۴۲۴ ه. ق توسط اقای ج. ب. فرزند ح. به شماره ملی* در * ) به قتل رسیده است. و طی دادنامه شماره ۱۰۷۳/۵۹-۸۲/۶/۱۳ صادره از شعبه دوم دادگاه عمومی شهرستان اسفراین حکم به قصاص نفس اقای ج. ب. صادرو این حکم طی دادنامه شماره ۴۱/۶۸ مورخه ۸۳/۲/۲۹ در شعبه ۲۸ دیوان عالی کشور تایید شده است. ( اوراق شماره ۲۰۹ الی ۲۲۹ و ۲۷۴ و ۲۷۵ پرونده ) و در زمان اجرای حکم، ورثه مقتول به شرح برگ شماره ۳۳۶ – ۳۰۷ و ۳۱۰ توافق به اخذ دیه نموده اند ولی اقای ج. ب. که مدتی از زندان به مرخصی اعزام شده به شرح برگ ۳۶۹ و ۳۷۰ پرونده فوت نموده است.و ورثه مرحوم ب. یا عاقله ایشان هیچ مبلغی بابت دیه به وراث مرحوم ا. پرداخت ننموده اند فلذا با توجه به تقاضای اولیای دم مرحوم ع. م. ا. و شرح معاینه جسد و ملاحظه دادنامه های مذکور و اقاریر مرحوم ب. در مراحل دادرسی در دادگاه عمومی شهرستان اسفراین، ارتکاب قتل توسط مرحوم ج. ب. محرز است.و با توجه به فوت قاتل که امکان قصاص نمی باشد. و از طرفی گذشت از قصاص مشروط به دریافت دیه بوده است.و موضوع از نظر این دادگاه مشمول ماده ۴۳۵ قانون مجازات اسلامی است.فلذا مستند به مواد ۴۶۲ – ۴۹۲ – ۵۴۹ – ۴۴۸ – ۴۸۸ قانون مجازات اسلامی حکم بر محکومیت ورثه مرحوم ج. ب. به پرداخت یک فقره دیه کامله مرد مسلمان به نرخ یوم الادای از محل ماترک مرحوم ج. ب. در حق ورثه مرحوم ع. م. ا. که به نسبت سهم الارث بین ایشان تقسیم خواهد شد صادر می نماید. و با توجه به گذشت مدت نوزده سال از تاریخ وقوع جرم مهلتی برای پرداخت دیه متصور نمی باشد. بدیهی است.در صورتیکه ماترک مرحوم ب. کفایت برای پرداخت دیه ننماید.، عاقله وی طبق مواد ۴۶۸ – ۴۶۹ و ۴۷۰ قانون مجازات اسلامی مسیول پرداخت دیه می باشند و عاقله عبارتند از پدر، پسر و بستگان ذکور پدری یا پدر و مادری که تمکن پرداخت دیه را داشته باشند و در صورت عدم تمکن مالی عاقله، بیت المال مسلمین مسیول پرداخت دیه خواهد بود. این حکم حضوری و ظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجام خواهی در دیوان عالی کشور است. رییس شعبه دوم دادگاه کیفری یک خراسان شمالی – م. ج. مستشار شعبه دوم دادگاه کیفری یک خراسان شمالی – م. د.