1 - چنانچه خواهان پس از صدور قرار تأمین خواسته یا دستور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1403/07/24
استعلام
1 - چنانچه خواهان پس از صدور قرار تأمین خواسته یا دستور موقت، به سبب نداشتن مال و عدم توقیف اموال خوانده این قرارها، استرداد وجه سپرده شده یا رفع توقیف از مال خود را درخواست ک ند، آیا این درخواست مسموع است؟ 2 - چنانچه خواهان صدور دستور موقت نسبت به مسدودی چک، مدعی شود چک را تحویل خوانده داده است؛ اما خوانده به تعهد خود عمل نکرده یا مثمن را تحویل نداده است، آیا صدور دستور موقت مبنی بر مسدودی چک در فرضی که چک همچنان در ید خوانده اس ت و یا خوانده آن را واگذار کرده است، دارای وجاهت قانونی است؟
نظریهٔ مشورتی
1 - با توجه به مواد 120 و 323 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 ، جبران خسارات وارده به طرف دعوا از محل تأمین سپرده شده در فرضی است که قرار تأمین خواسته یا دست و ر موقت اجرا شده باشد؛ لذا در فرض سوال که قرار صادره اجرا نشده است، حسب مورد پس از الغای قرار، استرداد مال یا وجه تودیعی و یا خسارت احتمالی به خواهان و رفع اثر از توقیف به عمل آمده منعی ندارد. به عبارت دیگر، در فرض سوال، پذیرش درخواست متقاضی قرار تأمین خوا سته یا دستور موقت فرع بر آن است که وی انصراف خود از درخواست های یادشده و الغای قرار صادره را نیز از دادگاه درخواست کند. 2 - اولاً، چنانچه صادرکننده چک ظرف مهلت مقرر در تبصره 2 ماده 14 قانون صدور چک مصوب 1355 با اصلاحات و الحاقات بعدی شکایت خود را به مرجع قضا یی مربوط تسلیم نکرده باشد، درخواست دستور موقت مبنی بر عدم پرداخت وجه چک به طرفیت بانک محال علیه وفق عمومات آیین دادرسی مدنی و مشروط به وجود شرایط مقرر قانونی؛ از جمله طرح دعوای اصلی و یا امکان طرح آن وفق مقررات فاقد اشکال قانونی است. ثانیاً، دادگاه با توجه به طرف دعوا و لحاظ قاعده غیر قابل استناد بودن ایرادات در برابر دارنده با حسن نی ت، تصمیم مقتضی اتخاذ می کند. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه