با عنایت به اینکه به موجب تبصره الحاقی مورخ 18/12/1394 به ماده
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/05/24
استعلام
با عنایت به اینکه به موجب تبصره الحاقی مورخ 18/12/1394 به ماده 505 قانون آیین دادرسی مدنی ، مددجویان مستمری بگیر سازمان بهزیستی کشور با ارائه کارت مددجویی و تأییدیه رسمی مرجع مذبور از پرداخت هزینه دادرسی معاف می باشند ، لاکن بعضا مشاهده می گردد مدد جویانی که دارای پرونده های متعددی در دادگستری می با شند با ارائه تأییدیه بهزیستی و ارائه کارت مددجویی از پرداخت هزینه دادرسی معاف می گردند؛ 1 - با توجه به اصل 40 قانون اساسی » هیچکس نمیتواند اعمال خویش را وسیله اضرار به غیر یا تجاوز به منافع عمومی قرار دهد « و نظر به اینکه تبصره الحاقی به ماده 505 قانون آیین دادرسی مدنی نیز در راستای حمایت از مددجویان مستمری بگیر بهزیستی تدوین و تصویب گردیده است، آیا پرونده های متعدد متشکله از سوی مشارالیه موجبات معافیت وی از پرداخت هزینه دادرسی در کلیه پرونده می گردد یا خیر؟ 2 - آیا مددجوی مستمری بگیر بهزیستی و کمیته امداد اما م خمینی ره ضمن معافیت از هزینه دادرسی از دیگر مزایا من جمله معافیت از پرداخت حق الزحمه کارشناسی و وکیل معاضدتی نیز برخوردار خواهد بود؟
نظریهٔ مشورتی
اولاً، با توجه به اطلاق تبصره الحاقی ) 18/12/1394 ( به ماده 505 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور م دنی مصوب 1379 مبنی بر معافیت افراد تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی )ره( و مددجویان مستمری بگیر سازمان بهزیستی کشور از پرداخت هزینه دادرسی با ارائه کارت مددجویی و تأییدیه رسمی مراجع یادشده، این معافیت تمامی دعاوی حقوقی و کیفری آن ها را شامل می شود و تعدد و فراوانی این دعاوی موثر در مقام نیست. ثانیاً، هزینه دادرسی شامل موارد مذکور در ماده 502 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 است و با توجه به ماده 503 این قانون و ماده 3 قانون وصول برخی از درآمدهای دولت و مصرف آن در موارد معین مصوب 1373 با اصلاحات و الحاقات بعدی، هزینه های کارشناسی و مواردی چون معاینه محل و تحقیقات محلی و حق الوکاله وکیل را شامل نمی شود و این موارد مشمول عنوان خسارات دادرسی مذکور در ماده 519 همین قانون است. ثالثاً، تعیین وکیل معاضدتی و یا وکیل تسخیری برای افراد موضوع تبصره الحاقی به ماده 505 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 تابع قوانین و مقررات حاکم از جمله ماده 24 قانون وکالت مصوب 1315 ، ماده 36 نظام نامه قانون وکالت مصوب 1316 ، تبصره 2 ماده 13 و تبصره 2 ماده 190 و مواد 347 ، 348 ، 384 و 415 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه