مطابق ماده 18 قانون مجازات اسلامی و نیز رأی وحدت رویه شماره

اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1402/12/22

استعلام

مطابق ماده 18 قانون مجازات اسلامی و نیز رأی وحدت رویه شماره 834 مورخ 1402/5/24 دیوان عالی کشور، در صورتی که دادگاه مبادرت به صدور حکم به بیش از حداقل مجازات قانونی نماید می بایست مستند آن را ذکر کند. حال سوال اینجاست که چنانچه پرونده ای در دادگاه تجدیدنظر تشکیل و دادگاه بدوی بدون اشاره به بندهای ماده 18 قانون مجازات اسلامی مبادرت ب ه تعیین مجازات به بیش از حداقل قانون نماید، آیا دادگاه تجدیدنظر می تواند با اضافه کردن مستند قانونی )بندهای ماده 18 ( و لحاظ جهات آن، مبادرت به تأیید مجازات در نظر گرفته شده نماید یا این که الزاما ً می بایست مجازات را به حداقل قانونی کاهش و سپس آن را تأیید ن ماید؟

نظریهٔ مشورتی

اگر دادگاه نخستین بدون ذکر علت، مجازات حبس را بیش از حداقل قانونی تعیین کند، صرف نظر از مجازات انتظامی مقرر برای این تخلف در تبصره ماده 18 قانون مجازات اسلامی )الحاقی 1399 (، چنانچه پرونده در دادگاه تجدید نظر مطرح شود، این دادگاه باید حکم نخستین را از این حیث با لحاظ ماده 457 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 اصلاح کند. در هر حال تخلف مذکور موجب نقض اساس دادنامه نخستین نیست و مقررات این تبصره به مجازات شلاق و جزای نقدی تسری ندارد و طبق تصریح قانون صرفا ً مربوط به مجازات حبس است. روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه