1 - چنانچه شخصی نسبت به رأی دادگاه مبنی بر الزام به

اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1402/07/12

استعلام

1 - چنانچه شخصی نسبت به رأی دادگاه مبنی بر الزام به تنظیم سند رسمی، دعوای اعتراض ثالث مطرح ک ند و در جریان رسیدگی معلوم شود ملک مورد نزاع از سوی مرجع صالح موات اعلام شده است، آیا موات بودن ملک مانع رسیدگی به دعوای اعتراض ثالث است یا دادگاه باید بدون توجه به رأی موات، به این دعوا رسیدگی کند؟ 2 - در صورتی که ثالث نسبت به حکم خلع ید معترض شود و معلوم شود مالکیت به نام خوانده دعوا )محکوم له پرونده قبلی( است، آیا سند رسمی مالکیت مانع رسیدگی به دعوای اعتراض ثالث است و یا آنکه دادگاه باید بدون توجه به سند مالکیت به دعوای اعتراض ثالث رسیدگی کند؟

نظریهٔ مشورتی

1 - صدور رأی بر موات بودن اراضی، موجب لغو مالکیت اشخاص و اثبات مالکیت دولت می شود؛ لذا در صورتی که ادعای معترض ثالث مبنی بر داشتن حق مالکیت بر ملک باشد، به لحاظ لغو مالکیت اشخاص مادام که رأی صادره بر موات بودن اراضی به قوت خود باقی است، دعوای اعتراض ثالث قابل استماع نیست. بدیهی است چنانچه معترض ثالث در مرجع صال ح نسبت به موات بودن این ملک به عنوان ثالث اعتراض کند، مسموع نبودن دعوای وی در اعتراض ثالث نسبت به رأی صادره مبنی بر اثبات مالکیت، نمی تواند مستمسک عدم احراز ذی نفعی وی در دعوای اعتراض ثالث نسبت به رأی موات قرار گیرد؛ زیرا این امر مستلزم دور است. 2 - مطابق ماده 417 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 ، اگر رأیی به حقوق شخص ثالث خللی وارد آورد، وی می تواند نسبت به آن رأی اعتراض کند. در فرض سوال که ثالث نسبت به حکم خلع ید معترض است، صرف وجود سند رسمی مالکیت به نام خوانده دعوای معت رض ثالث )محکوم له دعوای قبلی(، مانع از استماع دعوای اعتراض ثالث نسبت به رأی فوق به طر فیت محکوم له و محکوم علیه نیست. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه