همانگونه که مستحضرید ایجاد صندوق بازنشستگی کشوری به موجب ماده 70 قانون

اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/08/02

استعلام

همانگونه که مستحضرید ایجاد صندوق بازنشستگی کشوری به موجب ماده 70 قانون استخدام کشوری )اصلاحی 1353 ( بوده که اساسنامه آن در سال 1354 به تصویب کمیسیون های استخدام و امور اقتصادی و دارایی مجلس سنا رسید است. به موجب تبصره 3 ذیل بند یک ماده واحده قانون اصلاح برخی از مواد قانون اصلاح مقررات بازنشستگی کشوری مصوب 1380/05/24 سازمان بازنشستگی از شمول قوانین و مقررات عمومی دولت مستثنی شده است و از طرفی برای مأموریت به صندوق بازنشستگی قانون خاصی پیش بینی شده است. ه مچنین ماده 4 اساسنامه مصوب 1387 صندوق بازنشستگی که صندوق را وابسته به تأمین اجتماعی قلمداد می کرد، توسط ریاست محترم وقت مجلس مغایر قانون تشخیص داده شد و ابطال گردید. لازم به ذکر است برا بر م اده 100 قانون استخدام کشوری مصوب 1345 با اصلاحات بعدی در صورت عدم کفایت وجوه صندوق بازنشستگی تکلیف دولت به جهت کمک به تأمین منابع مالی صندوق مذکور به منظور حمایت از بازنشستگان کشوری است که این واریزی بدون هیچ گونه دخل و تصرف از سوی صندوق بلافاصله و به صورت آنی به حساب بازنشستگان صورت می گیرد و عملا ً صندوق بازنشستگی هیچ گونه انتفاعی از منابع بودجه عمومی ندارد و اداره صندوق از محل منابع داخلی و سود شرکت ها صورت می گیرد و اموال این صندوق بین النسلی متعلق به بازنشستگان و مشترکین است. با عنایت به مراتب یاد شده، خواهشمند است در خصوص ماهیت صندوق بازنشستگی کشوری اعلام نظر فرمایید.

نظریهٔ مشورتی

1 - اولاً، قانونگذار به موجب ماده واحده قانون اصلاح برخی از مواد قانون اصلاح مقررات بازنشستگی و وظیفه قانون استخدام کشوری مصوب 1380 ، با اصلاح ماده 11 قانون اصلاح مقررات بازنشستگی و وظیفه قانون استخدام کشوری مصوب 13/12/1368 و تبصره های ذیل آن، کلیه صندوق های بازنشستگی و وظیفه؛ از جمله صندوق بازنشستگی کشوری را از شمول قوانین و مقررات عمومی دولت مستثنی دانسته و اعلام داشته است این صندوق ها بر اساس ضوابط خود عمل می کنند. ثانیاً، حکم مقرر در ماده 100 قانون استخدام کشوری مصوب 1345 با اصلاحات بعدی مبنی بر تکلیف دولت به تأمین منابع مالی صندوق بازنشستگی کشوری در صورت عدم کفایت وجوه این صندوق، صرفا ً به منظور حمایت از بازنشستگان کشوری است و این امر به معنای دولت ی بودن صندوق یاد شده نمی باشد. ثالثاً، دیگر موارد؛ از جمله ماده 113 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 با اصلاحات بعدی که به موجب آن دولت مکلف به تجمیع صندوق های بازنشستگی شده است نیز بر دولتی بودن این صندوق دلالت ندارد. به عبارت دیگر به موجب این مقرره ق انونی، دولت مکلف به تأسیس صندوق بازنشستگی واحد نشده است و قانونگذار صرفا ً به جهت هماهنگی در پرداخت های بازنشستگی به تمامی بازنشستگان؛ اعم از مشمولان صندوق های بازنشستگی کشوری و تأم ین اجتماعی این امر را ملحوظ داشته است. در تأیید این موضوع یادآور می شود، هیأ ت وزیران در مصوبه شماره 14518 /ت 64 مورخ 11/2/1367 اجازه خاص جهت مأمور شدن کارکنان دولت به صندوق مزبور را پیشبینی کرده است؛ به عبارت دیگر، چنانچه صندوق بازنشستگی در عداد موسسات دولتی تلقی می شد، با توجه به ماده 11 قانون استخدام کشوری مصوب 1345 با اصلاحات بعد ی و آیین نامه اجرایی آن، نیازی به تصویب مصوبه خاص در خصوص مأموریت به آن صندوق وجود نداشت. رابعاً، با توجه به مراتب یاد شده و همچنین با عنایت به حکم مقرر در تبصره ذیل ماده 18 اساسنامه صندوق بازنشستگی کشوری به شماره 147448 /ت 37309 هـ مصوب 22/8/1387 هیأت وزی ران مبنی بر این که » بیش از پنجاه درصد منابع بودجه سالانه صندوق مذکور از طریق منابع غیر دولتی تأمین خواهد شد « ، صندوق بازنشستگی کشوری در عداد موسسات دولتی قرار نمی گیرد و با لحاظ تعریف ارائه شده از موسسه یا نهاد عمومی غیر دولتی در ماده 3 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 با اصلاحات بعدی، صندوق بازنشستگی کشوری نهاد عمومی غیر دولتی است. 2 - در خصوص مالکیت حقوقی شرکت های تابعه صندوق بازنشستگی کشوری حسب مورد، مطابق مقررات ماده 4 قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386 با اصلاحات بعدی رفتار می شود . دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه