با توجه به بند » الف « ماده یک قانون مبارزه با
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1402/08/30
استعلام
با توجه به بند » الف « ماده یک قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز که تعریفی از قاچاق کالا و ارز ارائه داده است و بیان می نماید قاچاق کالا و ارز هر فعل یا ترک فعلی است که موجب نقض تشریفات قانونی مربوط به ورود و خروج کالا و ارز گردد و با توجه به تبصره 4 ماده 18 قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز که بیان می دارد خرید، فروش، حمل و یا نگهداری کالاهایی که موضوع قاچاق قرار می گیرند به صورت تجاری مانند فراورده های نفتی خارج از ضوابط دولت تخلف محسوب می شود و رسیدگی به آن در صلاحیت تعزیرات حکومتی می باشد و ب ا توجه به تعریف قاچاقچی حرفه ای و قاچاق سازمان یافته در بند » س « و » ش « ماده یک قانون مبارزه با قاچاق کالا: قاچاقچی حرفه ای شخصی است که بیش از 3 بار مرتکب قاچاق شود ... . قاچاق سازمان یافته: جرمی است که با برنامه ریزی و هدایت گروهی و تقسیم کار توسط یک گروه نسبتا ً منسجم مت شکل از سه نفر یا بیشتر برای ارتکاب جرم قاچاق تشکیل یا پس از تشکیل هدف آن برای ارتکاب جرم قاچاق منحرف شده است صورت می گیرد. سوال: آیا خرید، فروش یا حمل فرآورده های نفتی )بنزین، گازوییل و ...( به صورت حرفه ای یا سازمان یافت ه در داخل کشور، اولاً، قاچاق حرفه ای یا سازمان یافته محسوب می شود و در صلاحیت دادسرا می باشد )در صورت مثبت بودن پاسخ، تعارض آن با بند » الف « ماده یک را رفع کنید( یا حمل و خرید و فروش فرآورده های نفت ی حتی اگر حرفه ای و سازمان یافته نیز باشد، قاچاق نیست و تخلف محسوب می شود و در صلاحیت تعزیرات می ب اشد؟
نظریهٔ مشورتی
با عنایت به تعریف قاچاق کالا در بند » الف « ماده یک قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392 و نیز تبصره ذیل بند » خ « ماده یک و تفکیک عناوین » قاچاق « از عناوین » حمل « ، » خرید « و » فروش « در مواد دیگر از جمله تبصره 4 ماده 18 قانون پیش گفته و تعریف » کالای موضوع قاچاق « که به موجب ماده یک دستورالعمل تبصره 4 الحاقی ماده 18 یادشده، عناوین خرید، فروش، حمل و یا نگهداری کالای موضوع قاچاق مذکور در تبصره 4 ماده 18 داخل در عنوان » قاچاق « نبوده و از قلمرو مفهوم عناوین » قاچاق سازمان یافته « و » قاچاق و قاچاقچی حرفه ای « موضوع بندهای » س « و » ش « ماده یک و مواد 29 و 32 )که ناظر به قاچاق سازمانیافته و حرفه ای کالاهای مجاز و مجاز مشروط و قاچاقچی حرفه ای است( و صدر ماده 44 قانون موصوف خارج است؛ لذا رسیدگی به پرونده های حمل، خرید و فروش فرآورده های ن فتی که موضوع قاچاق قرار می گیرند به صراحت تبصره 4 ماده 18 قانون پیش گفته تخلف محسوب و رسیدگی به این پرونده ها صرف نظر از کیفیت ارتکاب آن )سازمان یافته بودن یا نبودن( و دفعات ارتکاب )بیش از 3 بار یا کمتر از آن( با عنایت به قسمت اخیر ماده 44 قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز در صلاحیت شعب تعزیرات حکومتی موضوع بند » ب « ماده 11 این قانون است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه