در قراردادی طرفین موضوع حل اختلاف را به داوری ارجاع و مقرر
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1403/04/30
استعلام
در قراردادی طرفین موضوع حل اختلاف را به داوری ارجاع و مقرر کرده اند هر طرف یک داور معرفی کند. هر یک از داوران نظری مخالف داور دیگر ارائه کرده اند و یکی از طرفین با مراجعه به دادگاه ابطال رأی داور مقابل را درخواست کرده است. دادگاه ن یز به سبب انفرادی بودن رأی صادره آن را فاقد اوصاف رأی داوری دانسته و قرار عدم استماع دعوا صادر کرده است. در خصوص فرض پیش گفته، خواهشمند است به پرسش های زیر پاسخ دهید: 1 - آیا دادگاه صالح به رسیدگی به اصل دعوا و اختلاف است؟ 2 - آیا با درخواست طرفین دادگاه م ی تواند رأی داورها را ابطال و آنها را ملزم به صدور مجدد رأی کند؟ 3 - آیا طرفین در صورت عدم توافق، می توانند از دادگاه درخواست داور نمایند و آیا دادگاه ملزم به تعیین داور است؟
نظریهٔ مشورتی
اولاً، از مواد 459 و 464 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 چنین مستفاد است که علی الاصول هیأت داوری باید به گونه ای تعیین شود که در فرض اختلاف نظر بین آنان تحقق اکثریت امکان پذیر باشد. در فرض سوال که طرفین قرارداد هیأت داوری را با دو عضو تعیین کر ده و فرآیندی برای تعی ین عضو سوم نیز پیش بینی نکرده اند، ترکیب تعیین شده در صورتی مجاز به صدور رأی می باشد که رأی خود را به اتفاق آراء صادر کند؛ بنابراین، در فرض سوال که اشخاص تعیین شده هر یک جداگانه نظری معارض با دیگری اعلام کرده اند، نظرات اعلامی عنوان ر أی داوران منتخب ندارد و فاقد اعتبار است. ثانیاً، در فرض سوال چنانچه مهلت داوری سپری نشده باشد، داوران تعیین شده در صورت حصول اتفاق نظر می توانند رأی صادر کنند و در فرض سپری شدن مهلت داوری، رسیدگی به موضوع در صلاحیت دادگاه خواهد بود. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه