در فرض بروز حادثه از جمله حادثه ناشی از بی احتیاطی در
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/07/25
استعلام
در فرض بروز حادثه از جمله حادثه ناشی از بی احتیاطی در امر رانندگی نسبت به زائران ایرانی اماکن زیارتی در خارج از کشور و با فرض آن که مرتکب و مقصر حادثه تبعه غیر ایرانی با وسیله نقلیه غیر ایرانی باشد، با تو جه به آن که سازمان حج و زیارت به عنوان متولی امر اعزام زائران وظیفه نظارتی بر عملکرد کاروان های زیارتی و حوادث ایجاد شده برای زائران را دارد، آیا دولت جمهوری اسلامی ایران و بیت المال مسوول پرداخت خسارت وارده )دیه( به تبعه ایرانی است؟ آیا موضوع می تواند مشمول حکم مقرر در ماده 435 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 قرار گیرد؟
نظریهٔ مشورتی
نظر به این که مطابق ماده 8 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 هرگاه شخصی غیر ایرانی در خ ارج از ایران علیه شخص ایرانی مرتکب جرمی شود، در صورتی مطابق قوانین کیفری جمهوری اسلامی ایران به جرم او رسیدگی می شود که در ایران یافت و یا به ایران اعاده گردد و چون در فرض سوال، متهم در ایران یافت و یا به ایران اعاده نشده است و موارد پرداخت دیه از بیت الما ل نیز یک امر استثنایی و منحصر به موارد مصرح قانونی است، لذا موجبی برای رسیدگی دادگاه های ایران و پرداخت دیه از بیت المال وجود ندارد و سازمان حج و زیارت نیز در این خصوص مسوولیتی ندارد. قابل ذکر است در صورتی که شخص مصدوم یا متوفی برای حوادث خارج از کشور تحت پوشش بیمه باشد برابر قرارداد بیمه، رفتار می شود. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه