وفق ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/09/09
استعلام
وفق ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب 1374 با اصلاحات و الحاقات بعدی » کلیه مالکان یا متصرفان ... اقدام به تغییر کاربری نمایند علاوه بر قلع و قمع بنا، به پرداخت جزای نقدی از یک تا سه برابر بهای اراضی زراعی و باغ ها به قیمت روز زمین با کاربری جدید که مورد نظر متخلف بوده است، ... محکوم خواهند شد .« تو ضیح آن که، در آرای صادره از محاکم غالبا ً در خصوص میزان جریمه، مرتکب را به » یک تا سه برابر قیمت روز زمین « ، محکوم و میزان جزای نقدی را در رأی قید نمی کنند؛ این در حالی است که فلسفه مجازات مقرر برای بزه تغییر کاربری اراضی زراعی و باغی، بازدارندگی مرتکبان و تد اوم امر کشاورزی است که شدت در برخورد قضایی را اقتضاء می نماید؛ از دیگر سو در برخی پرونده های کیفری از زمان وقوع جرم تا زمان قطعیت رأی، مدت زمان قابل توجهی سپری می شود و قیمت اراضی زراعی و باغی با کاربری جدید، به نسبت زمان صدور حکم تغییر چشمگیری دارد؛ با عن ایت به مراتب یادشده و با توجه به این که عبارت » پرداخت جزای نقدی از یک تا سه برابر بهای اراضی زراعی و باغ ها به قیمت روز زمین با کاربری جدید « ، دارای ابهام است و مشخص نکرده است ملاک » قیمت روز زمان صدور حکم « است یا » قیمت روز زمان اجرای رأی قطعی « ؛ خواهشمند است در این خصوص اعلام نظر فرمایید.
نظریهٔ مشورتی
منظور از عبارت » قیمت روز زمین با کاربری جدید که مورد نظر متخلف بوده است « مذکور در ماده 3 قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ ها مصوب 1374 با اصلاحات بعدی که مبنای تعیین جزای نقدی برای مرتکب جرم است، قیمت روز زمین با کاربری جدید در زمان وقوع جرم است و لذا ملاک قرار دادن بهای زمین حین صدور حکم یا هنگام اجرای آن، فاقد وجاهت قانونی است . روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضایی ه