اگر یک پلاک ثبتی میان ایادی متعدد به صورت عا دی خرید
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/06/08
استعلام
اگر یک پلاک ثبتی میان ایادی متعدد به صورت عا دی خرید و فروش شود در اینصورت الف( اگر آخرین ید دعوی الزام به تنظیم سند رسمی مبیع را صرفا به طرفیت مالک رسمی )اولین ید( طرح نماید، آیا طرح دعوی قرار نگرفتن الباقی ایادی، از موجبات قابل استماع نبودن دعوی مذکور قلمداد می گردد؟ )قابل ذکر است، در جلد اول کتاب مذاکرات و آراء هیأت عمومی دیوان عالی کشور سال 74 تألیف و نشر دفتر مطالعات و تحقیقات دیوان عالی کشور در صفحه 95 ذیل عنوان رأی اصراری حقوقی 4 - 1374 تحریر شده است که چنین دعوایی قابل استماع نیست( ب( اگر آخرین ید دعوی الزام به تنظیم سند رسمی را به طرفیت تمام ا یادی )من جمله مالک رسمی که ید اول می باشد( طرح کند 1 - آیا دادگاه باید منحصرا مالک رسمی )ید اول( را محکوم به تنظیم سند رسمی مبیع نماید یا تمام ایادی را محکوم به تنظیم سند رسمی مبیع نماید؟ 2 - اگر دادگاه باید منحصرا مالک رسمی )ید اول( را محکوم به تنظیم سند رس می مبیع نماید، در اینصورت در مورد الباقی دعاوی ، دادگاه باید چه نوع حکم یا قراری صادر نماید؟
نظریهٔ مشورتی
الف - دعوای الزام به تنظیم سند رسمی باید لزوما ً به طرفیت شخصی صورت پذیرد که سند رسمی به نام وی است؛ اما درخصوص دیگر ایادی که در نقل و انتقال ملک یا مال به عنو ان فروشنده نقش داشته اند، با توجه به نسبی بودن اثر احکام، ضرورتی به طرح دعوا به طرفیت آن ها از سوی خریدار نهایی نیست؛ مگر این که خریدار بخواهد از طرف قرار دادن آنها برای خود، حقی قایل و از آن استفاده کند. بنا به مراتب فوق در فرض سوال، عدم طرح دعوا به طرفیت دیگر ایادی از موجبات عد م استماع دعوا نیست. ب - 1 و 2 ، در فرض سوال که خواهان به طرفیت مالک رسمی و دیگر ایادی بعدی طرح دعوا کرده است، دادگاه صرفا ً مالک رسمی را به تنظیم سند رسمی انتقال محکوم می کند و موجبی برای محکومیت ایادی دارای سند عادی مالکیت نیست و این دعوا نسبت به آن ها مردود است و دادگاه حکم بر رد دعوا نسبت به آن ها صادر می کند؛ هر چند طرح دعوا به طرفیت این اشخاص به سبب احراز وقوع بیع و به عنوان مقدمه صدور رأی بر الزام مالک رسمی به تنظیم سند رسمی انتقال بوده است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قو ه قضاییه