مراد از دادگاه در ماده 55 قانون مجازات اسلامی دادگاه صادرکننده حکم
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1401/04/08
استعلام
مراد از دادگاه در ماده 55 قانون مجازات اسلامی دادگاه صادرکننده حکم قطعی یا دادگاه بدوی می باشد؟ چنانچه مراد دادگاه صادرکننده حکم قطعی باشد، در حالتی که محکوم علیه نسبت به دادنامه بدوی موضوع حکم تعلیقی تقاضای اعمال ماده 442 قانون آیین دادرسی کیفری نموده باشد و در این خصوص دادنامه صادر شده باشد و از سوی دیگر شاکی نسبت به دادنامه بدوی، تجدید نظرخواهی نم وده باشد و دادگاه تجدید نظر حکم صادر نموده باشد، در این صورت دادگاه صادرکننده حکم قطعی، دادگاه بدوی است یا دادگاه تجدید نظر؟ )پاسخ به این قسمت در موارد دیگر از جمله تشخیص دادنامه قطعی جهت اعمال مواد 510 و 511 قانون آیین دادرسی کیفری کاربرد دارد(.
نظریهٔ مشورتی
1 - شرایط لغو قرارتعلیق در مواد 50 ، 54 و 55 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ً پیش بینی شده و صراحتا قید شده ...» دادگاه صادرکننده حکم قطعی .«... حال اگر دادگاه تجدید نظر، مرجع صدور حکم قطعی باشد، با لحاظ شرایط مذکور اقدام به الغاء قرار تعلیق خواهد نمود. 2 - اولاً، فرض ماده 442 قانون آیین دادرس ی کیفری مصوب 1392 با توجه به فلسفه وجودی آن که کاهش یک مرحله از دادرسی و تسریع در رسیدگی و قطعیت آرا است، ناظر به مواردی است که پرونده با وجود قابلیت تجدید نظرخواهی محکوم، به لحاظ عدم تجدید نظرخواهی از سوی دادستان و شاکی خصوصی در مهلت قانونی یا استرداد درخ واست تجدید نظر از سوی نامبردگان، قابلیت طرح در مرجع تجدید نظر را نداشته باشد؛ بنابراین در فرض سوال که شاکی خصوصی از حکم محکومیت تجدید نظرخواهی کرده است، از مصادیق ماده 442 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 خارج است. با عنایت به مراتب مذکور و لحاظ آن که در فرض استعلام که شاکی خصوصی نسبت به حکم تجدید نظر خواهی کرده است، امکان رسیدگی به درخواست تخفیف مجازات محکوم در مقام اعمال ماده 442 قانون مذکور وجود ندارد. ثانیاً، در مواردی که دادگاه تجدید نظر مطابق مقررات در اجرای بند » ب « ماده 433 قانون آیین دادرسی کیفری م صوب 1392 به تجدید نظرخواهی شاکی خصوصی رسیدگی و مبادرت به صدور رأی می کند، رأی صادره از مرجع تجدید نظر مطابق ماده 443 این قانون قطعی است و دادگاه تجدید نظر، دادگاه صادرکننده حکم قطعی است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه