1 - در مواردی که خواهان در دادخواست چند خواسته داشته باشد،
اداره کل حقوقی قوه قضاییه — 1403/12/04
استعلام
1 - در مواردی که خواهان در دادخواست چند خواسته داشته باشد، دادگاه صالح در موارد ذیل کدام است: الف - همه دعاوی مالی باشد؛ اما برخی کمتر از یک میلیارد ریال و برخی بیش از یک میلیارد ریال تقویم شده باشد. ب - همه دعاوی غیر مالی باش د؛ برخی در صلاحیت دادگاه حقوقی و برخی دیگر در صلاحیت دادگاه صلح باشد؛ مانند دعاوی ابطال شناسنامه و الزام به تنظیم شناسنامه ج - برخی خواسته ها مالی و کمتر از یک میلیارد ریال تقویم شده و برخی غیر مالی و در صلاحیت دادگاه حقوقی است. د - برخی خواسته ها مالی و بی ش از یک میلیارد ریال تقویم شده و برخی دیگر غیر مالی و در صلاحیت دادگاه صلح است. 2 - در مواردی که دعوای اصلی در صلاحیت یکی از دادگاه های صلح یا حقوقی باشد و دعوای طاری مطرح شود؛ به نحوی که از حیث نصاب در صلاحیت دادگاه رسیدگی کننده به اصل دعوا نباشد، تکلیف چی ست؟
نظریهٔ مشورتی
1 و 2 - اولاً، نظر به اینکه موارد صلاحیت دادگاه صلح در ماده 12 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 احصا شده است و نظر به اینکه به استناد ماده 17 این قانون » در مواردی که در این قانون حکمی تعیین نشده است، آیین دادرسی و ترتیبات رسیدگی، صدور رأی و اجرای احکام د ادگاه صلح حسب مورد تابع قوانین و مقررات حاکم بر دادگاه های حقوقی و کیفری است « و نیز با توجه به اینکه به استناد ماده 65 » اگر به موجب یک دادخواست دعاوی متعددی اقامه شود که با یکدیگر ارتباط کامل نداشته باشند و دادگاه نتواند ضمن یک دادرسی به آن ها رسیدگی کند، دعاوی اقامه شده را از یکدیگر تفکیک و به هر یک در صورت صلاحیت جداگانه رسیدگی می کند و در غیر این صورت نسبت به آنچه صلاحیت ندارد با صدور قرار عدم صلاحیت، پرونده را به مراجع صالح ارسال می نماید « ؛ بنابراین، دادگاه صلح در فرض سوال باید با تفکیک دعاوی، صرفا ً به دعاوی مالی یا غیر مالی در صلاحیت خود رسیدگی کند و سایر دعاوی را با صدور قرار عدم صلاحیت، به دادگاه صالح ارسال کند. ثانیاً، در خصوص نحوه رسیدگی به دعاوی طاری و مرتبط، چنانچه یکی از دعاوی از صلاحیت دادگاه صلح خارج باشد، وفق قواعد عمومی و با اخذ ملاک از مواد 103 و 17 قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379 رسیدگی به هر دو دعوا در صلاحیت دادگاه های عمومی است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه